Konkordato; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun  285 vd. maddelerinde düzenlenmiştir.

Konkordato; «dürüst bir borçlunun, alacaklılarının belli bir çoğunluğu ile yaptığı ve ticaret mahkemesinin tasdiki ile hüküm ifade eden bir cebri anlaşma olup, bununla alacaklılar, borçluya karşı alacaklarının bir kısmından feragat ederler ve/veya borçluya borcunu ödeme konusunda belli bir süre verirler, borçlunun bu süre içinde, borcunun kabul edilen kısmını ödemekle borçlarının tamamından kurtulmasını sağlayan bir hukuki müessese»dir.

Konkordatodan kimler faydalanabilir?

Borçlarının vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlu, vade verilmek veya tenzilat yapılmak suretiyle borçlarının ödeyebilmek veya muhtemel bir iflâstan kurtulmak için konkordato talep edebilir. (İİK.m.285)

İflâs talebinde bulunabilecek alacaklılardan birisi de gerekçeli bir dilekçeyle borçlu hakkında konkordato işlemlerinin başlatılmasını isteyebilir.

Konkordatoda -iflâstan farklı olarak- konkordato hükümleri «tacir olmayan borçlular» hakkında da uygulanır ve tacir olmayan borçlular da, alacaklıların haciz yolu ile yapacakları takiplerden kurtulmak için konkordato isteyebilirler.

Konkordatoya tabi borçlar hangileridir?

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunununda, konkordato projesinin kabulünde, alacaklılar farklı kategorilere ayrılmıştır. Konkordato teklifi nisabına alacağı rehin/ipotek ile temin edilmemiş alacaklar dahil edilecektir. Bu alacaklara konkordato mühleti devam ettiği sürece herhangi bir şekilde faiz işletilemeyecektir. (Yani kabaca bir tabirle, büyük oranda banka borçları, kamu borçları, bir kısım personel borçları haricindeki diğer borçlar için ödeme teklifi hazırlanacak ve konkordato ön projesi buna göre hazırlanacaktır.)

Konkordato teklifine tabi olmayan, rehinle/ipotekle temin edilmiş alacaklara yönelik İcra İflas Kanunu m.308/h kapsamında toplantı yapılması ve bu alacaklılar yönünden de ortak bir anlaşmaya ulaşılması muhtemeldir.

Konkordato teklifine esas ödeme planı nasıl olmalıdır?

Konkordato, alacaklıların çoğunluğu ile borçlunun belli bir prosedür dahilinde mutabakatına ve bunun mahkemece onaylanmasına dayanmaktadır. Buna göre mutabakata esas teklif sonucu Konkordato ile kural olarak ya borcun bir kısmı ortadan kalkar (tenzilat) veya vadesinde bir değişiklik meydana gelir (vade), ya da her ikisi birden gerçekleşir. (Tenzilat+vade = karma teklif)

Konkordatonun iflastan farkı nedir?

Konkordato, iflasın veya tasfiyenin alternatifi olarak borçluya ayakta kalma, yaşama şansı veren bir olanak ve cebri icra kurumudur. Bu kurum, hem borçlunun ve hem de alacaklıların lehinedir.

Gerçekten, konkordato sayesinde borçlu iflâsa tabi ise iflâstan ve onun bütün hukuki ve cezai sonuçlarından kurtulmuş olur. Eğer borçlu iflâsa tabi değilse, bütün malvarlığının, alacaklıları tarafından haczedilip sonunda satılmaları sonucunda, borçlularından kısmen kurtulur ve alacağını kısmen ya da tamamen alamamış olan alacaklılarının da cebri icra tehdidiyle hayatını sürdürmeye çalışır.

Bu kurum alacaklıların da lehinedir. Çünkü, konkordato ile alacaklılar haciz ve iflâsın gerektirdiği masrafları yapmadan -ve dolayısı ile, daha fazla ölçüde- alacaklarını elde ederler.

Konkordato talebine eklenecek belgeler, dolayısı ile yapılması gereken hazırlıklar nelerdir? 

İİK MADDE 286 – (DEĞİŞİK MADDE RGT: 15.03.2018 RG NO: 30361 KANUN NO: 7101/14) – Borçlu, konkordato talebine aşağıdaki belgeleri ekler.

a) Borçlunun borçlarını hangi oranda veya vadede ödeyeceğini, bu kapsamda alacaklıların alacaklarından hangi oranda vazgeçmiş olacaklarını, ödemelerin yapılması için borçlunun mevcut mallarını satıp satmayacağını, borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve alacaklılara ödemelerini yapabilmesi için gerekli malî kaynağın sermaye artırımı veya kredi temini yoluyla yahut başka bir yöntem kullanılarak sağlanacağını gösteren konkordato ön projesi.

b) Borçlunun malvarlığının durumunu gösterir belgeler; borçlu defter tutmaya mecbur kişilerden ise Türk Ticaret Kanununa göre hazırlanan son bilanço, gelir tablosu, nakit akım tablosu, hem işletmenin devamlılığı esasına göre hem de aktiflerin muhtemel satış fiyatları üzerinden hazırlanan ara bilançolar, ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri ile  elektronik ortamda oluşturulan defterlere ilişkin e -defter berat bilgileri, borçlunun malî durumunu açıklayıcı diğer bilgi ve belgeler, maddi ve maddi olmayan duran varlıklara ait olup defter değerlerini içeren listeler, tüm alacak ve borçları vadeleri ile birlikte gösteren liste ve belgeler.

c) Alacaklıları, alacak miktarlarını ve alacaklıların imtiyaz durumunu gösteren liste.

d) Konkordato ön projesinde yer alan teklife göre alacaklıların eline geçmesi öngörülen miktar ile borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktarı karşılaştırmalı olarak gösteren tablo.

(DEĞİŞİK BENT RGT: 19.12.2018 RG NO: 30630 KANUN NO: 7155/13)

e) Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunca yetkilendirilen bağımsız denetim kuruluşu tarafından Türkiye Denetim Standartlarına göre yapılacak denetim kapsamında hazırlanan ve konkordato ön projesinde yer alan teklifin gerçekleşeceği hususunda makul güvence veren denetim raporu ile dayanakları.

(MÜLGA FIKRA RGT: 19.12.2018 RG NO: 30630 KANUN NO: 7155/13)

Borçlu, konkordato sürecinde mahkeme veya komiser tarafından istenebilecek diğer belge ve kayıtları da ibraz etmek zorundadır.

(EKLENMİŞ FIKRA RGT: 19.12.2018 RG NO: 30630 KANUN NO: 7155/13)

Birinci fıkranın (e) bendi kapsamında düzenlenecek raporlar ve bu raporlara dayanak olacak denetimlerde, denetim kuruluşlarının faaliyetleri, hak ve yükümlülükleri, raporların inceleme ve denetimleri, bu raporlar sebebiyle doğacak idari ve hukuki sorumluluk ile diğer hususlar hakkında 26/9/2011 tarihli ve 660 sayılı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanır.

(EKLENMİŞ FIKRA RGT: 19.12.2018 RG NO: 30630 KANUN NO: 7155/13)

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Adalet Bakanlığınca yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.

İİK m.286/son fıkrası yollaması ile 30.01.2019 tarih 30671 sayılı RG’de yayınlanarak yürürlüğe giren Konkordato Talebine Eklenecek Belgeler Hakkında Yönetmelik’te Konkordato ön projesi muhtevası şu şekilde ifade edilmiştir:

Konkordato Talebine Eklenecek Belgeler Hakkında Yönetmelik

Talebe eklenecek belgeler

MADDE 5 – (1) Borçlu, konkordato talebine aşağıdaki belgeleri ekler:

a) Konkordato ön projesi.

b) Borçlunun malvarlığının durumunu gösterir belgeler.

c) Alacaklı ve alacak listesi.

ç) Karşılaştırma tablosu.

d) Makul güvence veren denetim raporu.

(2) Borçlu, iflasa tabi olmayan kişilerden ise sadece birinci fıkranın (a) ve (c) bentlerinde yazılı belgeler ile uygun düştüğü ölçüde (b) bendinde yazılı belgeleri konkordato talebine ekler.

(3) Konkordato işlemlerinin başlatılması alacaklılardan biri tarafından talep edilmişse mahkeme, birinci veya ikinci fıkrada belirtilen belge ve kayıtların eksiksiz olarak sunulması için borçluya makul bir süre verir. Bu durumda anılan belge ve kayıtların hazırlanması için gerekli masraf alacaklı tarafından karşılanır.

Konkordato ön projesi

MADDE 6 – (1) Konkordato ön projesinde aşağıdaki hususlar yer alır:

a) Borçlunun, borçlarını hangi oranda veya vadede ödeyeceği.

b) Alacaklıların, alacaklarından hangi oranda vazgeçmiş olacakları.

c) Borçlunun, ödemelerin yapılması için mallarını satıp satmayacağı.

ç) Borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve alacaklılara ödemelerini yapabilmesi için gerekli mali kaynağı hangi yöntemle sağlayacağı; bu kapsamda sermaye artırımı veya kredi temini yoluna gidip gitmeyeceği yahut başka bir yöntem kullanıp kullanmayacağı.